• Hoş geldiniz,

    Yeni bir iş ağı olan Endüstri Forum’a ÜCRETSİZ üye olarak değerli paylaşımlarınızı buradan da yaparsanız, akışta kaybolmaz ve sürekli okunur.

    Ücretsiz üye olmak için tıklayın...

İç Mekan Hava Kalitesini İzlemek Fluke 985 Parçacık Sayacı ile Artık Daha Kolay...

NETES MÜHENDİSLİK

Tanınmış üye
Enerji tasarrufu, tesis sahiplerinin gündeminin ilk sırasında yer alır. HVAC sistemi, enerji faturasına en fazla katkıda bulunma özelliği gösterir. Veri indirimleri çoğu zaman metre kare başına elde edilen enerji tasarrufuna dayandırılır. Ancak, HVAC enerji maliyetlerinde elde edilen tasarruflar, uygunsuz havalandırma, sıcaklık ve nem kontrolü nedeniyle önemli IAQ sorunlarına neden olabilir. Sabah binayı kullananlar gelene kadar sistemi kapalı tutmak paradan tasarruf edilmesini sağlayabilir ancak havada kirletici maddelerin birikmesine de neden olabilir. HVAC sisteminin bakımı uygun şekilde yapılmaz ve hava filtresi kontrol edilmezse, IAQ sorunlarının oluşması kesinleşebilir. İç mekan hava kalitesinin (IAQ) etkileri ABD Çevre Koruma Bürosu'nun (EPA) çeşitli çevre riski raporlarında ve müşterek büro çalışmalarında vurgulanmıştır. Yapılan diğer çalışmalar bazı ticari binalardaki iç mekan havasının dış mekandan beş kata varan oranda daha kirli olduğunu göstermektedir.
Havada taşınan parçacıklar hayvan döküntüleri, bitki polenleri ve havada taşınan bakterilerden, üretim ekipmanı ve proseslerinden kaynaklanan cam elyafı, asbest ve yanma parçacıklarına kadar çeşitli biçimlerde bulunabilir. IAQ sorunlarını uygun şekilde belirlemek ve gidermek için, teknisyenler yalnızca noktasal denetimlerde parçacık yoğunluğunu okumakla kalmayan, aynı zamanda proses kontrolü için sürekli izleme de sağlayan bir araca gereksinim duyar.

Parçacık sayısı neden önemlidir?
Kabul edilebilir parçacık yoğunlaşması seviyeleri, konumuna göre değişiklik gösterir. Bir konut ortamında veya ticari bir ortamda (evlerde, ofislerde, otellerde), sağlık ve konforla ilgili kaygılar ve dava açılmasına ilişkin korku çoğu zaman IAQ araştırmalarının yapılmasını gündeme getirir. Endüstriyel ve kuruluş ortamlarında (hastaneler, yiyecek ve içecek fabrikası, elektronik ve hassas üretim), enerji maliyeti, kirlilik kontrolü ve üretim verimliliği öncelikli kaygılardır. Aşırı seviyeler; Hasta Bina Sendromu, düşük üretkenlik, kirlenmiş ürün veya bunların hepsi gibi tıbbi durumlarla sonuçlanabilir.
Kabul edilebilir hava kalitesi seviyelerinin korunması, kesinti süresiyle ilişkili maliyetleri azaltmakla kalmaz, gelecekte yapılacak pahalı düzeltmelerle ilgili maliyetleri de azaltır veya ortadan kaldırır. Bir IAQ bakım programı oluşturmanın ilk adımı, şu anda bir sorun olup olmadığını belirlemektir.

IAQ araştırması
Bir IAQ denetimi sürekli bakım programının ya da hava kalitesiyle ilgili şikayetleri ele almanın ilk adımıdır. Ortam ister ticari/konut isterse endüstriyel/kuruluş ortamı olsun, yöntem benzerlik gösterir:
1. Tesisteki güvenilir personel çapında bir anket yapın. Kimler şikayette bulundu ve belirtiler nelerdir? Bu şikayetler merkezi özellik mi gösteriyor, yoksa tesise yayılmış durumda mı? Amaç, alerjik reaksiyonları veya insan konforunu bozan rahatsız edici faktörleri ya da üründeki artan kirliliği esas alarak toksisite veya yoğunlaşma seviyesini ölçmektir.
2. Binanın geçmişini araştırın. Bina ne zaman inşa edildi ve/veya yeniden modellendirildi? Aşırı hasar görme durumu oldu mu ve onarımlar nasıl yapıldı? Tesiste yürütülen bakım uygulamaları nelerdir? Örneğin, çatı veya boru sızıntıları onarılmış olabilir ancak arka planda suyun neden olduğu hasarla ilgilenilmemiş olunabilir.
3. Fiziksel olarak kontrol edin. Teknisyenlerin test ortamlarını zararlı parçacık kaynaklarını dikkate alarak incelemeleri gerekir. Belirli bir yerde, özellikle şikayetçi olunan bir alan söz konusuysa, egzoz havalandırma delikleri, yanma fırınları, temizlik malzemeleri içeren alanlar ile yeni boya yapılmış ve/veya halı döşenmiş alanlar dikkate alınmalıdır. Herhangi bir koku veya görünür kaynaklar (örneğin küflenme) var mı?
4. Hava kalitesi ölçümleri yapın. Eksiksiz bir IAQ araştırması yaparken, potansiyel olarak belirli bir soruna neden olacak şekilde yetersiz ve/veya kirlenmiş havalandırmayla ilişkili sorunları belirlemek için sıcaklık, nem, CO ve CO2 okumaları da yapılmalıdır. Örneğin, sıcaklık ve nem okumaları küf ve bakterilerin belirlenmesinde temel bir rol oynar. Göreli nem oranının ve 3 μm veya daha büyük parçacıkların daha yüksek yoğunlukta bulunduğu bir yer, küf sporlarının var olduğu anlamına gelebilir ve var oldukları belirlendiğinde giderilmeleri gerekir. 0,3 μm ile 10 μm arasında parçacıkların yüksek yoğunlukta bulunması, ameliyat odasındaki hastalar veya özel klinikler için tehlike oluşturabilecek bakterilerin var olduğu anlamına gelebilir.


İç mekan hava kalitesini değerlendirmek için en etkili prosedür, referans olarak çeşitli dış mekan hava okumaları elde etmek ve okumaların tesise göre nerede yapıldığını not almaktır. Okumaların en az biri binanın temiz hava girişinin yakınında olmalıdır. Bununla birlikte, örneğin bir yükleme iskelesinin yakınındaki yerlerde olduğu gibi, referans okumalarının kirletici kaynakları tarafından çarpıtılmadığından emin olmak için hava girişinin yerini not alın. Ardından, referans okumaları iç mekan filtresinin verimliliğine göre değiştirilerek bir iç mekan hava parçacığı “hedefi” hesaplanır.Temiz oda uygulaması durumunda, “inşa edildiği gibi”, “dinlenmede” veya “çalışır durumda” (üç temiz oda aşaması) seçenekleri referans olarak kullanılabilir. Ancak, temiz hava oluşturulduğunda, toplanan verilerin her zaman “aynı” referansla karşılaştırılması gerekir.
Parçacıklar çevredeki havaya çok hızlı yayılma eğilimi göstererek kaynağın belirlenmesini güçleştirir. Kullanılabilecek yöntemlerden biri, önce şikayetçi olunan alandan başlayıp sonra dışarıya yönelerek birden çok iç mekan okuması yapmaktır. Kurulu durumdaki HVAC sistemlerinin haritasını kullanarak bir kontrol rotası oluşturun. Her bir bölgede, ilgili yerin ortasında ve girişlerle çıkışların ve diğer birçok HVAC sistemi öğesinin yakınında ölçüm yapın. Tüm HEPA filtrelerindeki aşağı ve yukarı akışı ölçümlerini özel olarak not alın. Veriler toplandıkça, parçacık miktarı ve boyutundaki olağan dışı tüm artışları not alın. Karşılaştırma için farklı yerlerdeki parçacık yoğunlaşması farklılıklarını belirlenmek için Fluke 985 yer adlandırma ve veri depolama yeteneğinden yararlanın. Parçacık yoğunlaşmasının göreli ciddiyetini kavramak için parçacık okumalarını referansla karşılaştırın ve sizi parçacık kaynağına yönlendirecek kritik noktaları ve yolları belirleyin. Kaynak belirleninceye kadar daha yüksek yoğunluklu noktaların izini sürmeye devam edin. Kaynak ortadan kaldırıldığında, düzeltici işlemin sorunu giderdiğinden emin olmak için alanı yeniden değerlendirin.
Fluke 971 Sıcaklık ve Nem Ölçer ile birlikte, teknisyen temel bir IAQ incelemesi yapmak ve sorunu gidermek üzere uygun adımları atmak için ayrıca sıcaklık ve nem okumalarını kabul edilen parametrelerle karşılaştırabilir (bkz. ASHRAE Standartları 55 ve 62).

Verilerin Yorumlanması

SEK__L%20A.jpg

(Üstte: Şekil A)

Verilerin doğru şekilde yorumlanması, test alanının anlaşılmasını gerektirir. Alan konut amaçlı mı, ticari amaçlı mı kullanılıyor? Temiz oda mı, yoksa hassas üretim alanı mı? Temiz oda “dinlenmede” mi, “çalışır durumda” mı? Yer tütün dumanına veya yanabilir parçacıklara maruz kalıyor mu? Söz konusu yerde veya yakınında inşaat çalışması yapılıyor mu? Çevrenin uygun şekilde değerlendirilmesi, sorunlu parçacıklar listesinin daraltılmasına yardımcı olabilir.
Yoğunlaşma limitleri, diğer değişkenlerin yanı sıra, büyük ölçüde tesisin büyüklüğüne ve tipine bağlı olarak değişir. Bununla birlikte yüksek seviyede bir değerlendirme, bir sorun olup olmadığının belirlenmesini sağlar. Aşağıdaki dış hava okumaları teknisyen için yüksek seviyede bir referans noktası sağlar:

Senaryo 1: Şekil B'de görüntülenen parçacık seviyeleri yeni bir konutta (< 5 yıllık) elde edilmiştir ve normalin dışında herhangi bir yoğunlaşma olduğunu göstermez. Bir konut ortamında, daha fazla potansiyel parçacık okumaları (yani, ev hayvanı döküntüleri), daha küçük dağılma alanı ve çoğu zaman daha az gelişmiş filtreleme nedeniyle, parçacık seviyeleri bazen dış okumalardan daha yüksektir.

SEK__LB.jpg

(Üstte: Şekil B)
Senaryo 2: Şekil C'de görüntülenen parçacık seviyeleri ortalama bir ofis çalışma alanını temsil eder ve normalin dışında herhangi bir yoğunlaşma olduğunu göstermez. Ticari bir ortamda, daha iyi filtreleme ve dış hava ile daha iyi seyreltim nedeniyle, parçacık seviyeleri dış okumalardan önemli ölçüde daha az olmalıdır.

SEK__LC.jpg

(Üstte: Şekil C)

Senaryo 3: Şekil D'deki parçacık seviyeleri, görünür küf bulunan eski bir konut yerinde elde edilmiştir. Okumalar önemli ölçüde daha yüksektir ve küfü gidermek ve sorunun nedenini ortadan kaldırmak için gerekli adımlar atılmalıdır.

SEK__LD.jpg

(Üstte: Şekil D)

Senaryo 4: Senaryo 3'teki parçacık kaynağı görünür değilse, olası kaynakları belirlemek için Tablo 1 gibi parçacık büyüklüğü tabloları kullanın. Bir parçacık numunesi elde edin ve daha ayrıntılı analiz için bir laboratuvara gönderin.

tablo1.JPG


Temiz oda alıştırması (sertifikasyon ve izleme)
Temiz odalar, bir parçacık sayacı için mükemmel bir uygulama alanıdır. Temiz oda sertifikasyonları genellikle “inşa edildiği gibi” aşamasında gerçekleştirilir. Örnek olarak, bir ISO Sınıf 5 (ISO 14644 uyarınca) temiz odayı değerlendirmek için Fluke 985'i test edelim.

Blog yazımızın devamı için tıklayınız : https://www.netes.com.tr/blog/ic-me...luke-985-parcacik-sayaci-ile-artik-daha-kolay
 
Top